Ey\u00fcp Belediyesi, Ey\u00fcpsultan M\u00fcft\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ile \u0130mamhatipli Sanayici ve \u0130\u015fadamlar\u0131 Derne\u011fi (\u0130HS\u0130AD) taraf\u0131ndan Ahilik Haftas\u0131 etkinlikleri kapsam\u0131nda d\u00fczenlenen “Osmanl\u0131’da Ahilik Te\u015fkilat\u0131” konulu panele kat\u0131lan T\u00fcrkiye Diyanet Vakf\u0131 Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Av. Mehmet Sava\u015f Polat, \u201c\u0130slam\u2019da Zekat Bilinci ve Helal Kazan\u00e7\u201d konusunda sunum yapt\u0131.<\/p>\n
Toplum i\u00e7erisinde ekonomik d\u00fczeni sa\u011flayan en \u00f6nemli konular\u0131n ba\u015f\u0131nda zekat\u0131n da i\u00e7inde yer ald\u0131\u011f\u0131 infak k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn geldi\u011fini belirten Polat, \u201c\u0130nfak, dini-ahlaki bir terim olarak genellikle Allah\u2019\u0131n ho\u015fnutlu\u011funu elde etme amac\u0131yla ki\u015finin kendi servetinden harcama yapmas\u0131, muhta\u00e7lara ayni ve nakdi yard\u0131mda bulunmas\u0131 demektir. Bu bak\u0131mdan infak, farz olan zekat, fitre ve g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak yap\u0131lan her \u00e7e\u015fit hayr\u0131 i\u00e7ermektedir. \u0130slam\u2019a ve M\u00fcsl\u00fcmanlara yard\u0131m ve fayda sa\u011flayan her harcama Allah yolunda infak say\u0131lmaktad\u0131r. \u0130slam medeniyet tarihinde de b\u00f6yle bir niyet ta\u015f\u0131mas\u0131 \u015fart\u0131yla \u00fclkenin savunmas\u0131, hac hizmetleri, yoksullar\u0131n desteklenmesi, okul, k\u00fct\u00fcphane, cami, yol, k\u00f6pr\u00fc, \u00e7e\u015fme, bak\u0131mevleri gibi hay\u0131r kurumlar\u0131n\u0131n tesisi, hatta tabiat\u0131n korunup geli\u015ftirilmesine kadar \u00e7ok \u00e7e\u015fitli hizmetler i\u00e7in yap\u0131lan her t\u00fcrl\u00fc harcama Allah yolunda infak kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmi\u015ftir.\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n
Bununla birlikte me\u015fru alanlarda yat\u0131r\u0131m yaparak istihdam yoluyla insanlar\u0131n nafakalar\u0131n\u0131 sa\u011flamaya vesile olman\u0131n da infak kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilebilece\u011fini ifade eden Polat, \u201cServeti at\u0131l b\u0131rak\u0131p (kenz) Allah yolunda harcamayanlar\u0131 a\u011f\u0131r bir dille yeren ayetler bu hususu da kapsamaktad\u0131r\u201d dedi.<\/p>\n
Dinimizin en temel \u015fartlar\u0131ndan biri olan zekat\u0131n, M\u00fcsl\u00fcman toplumlarda sosyal hayat\u0131n vazge\u00e7ilmez bir unsuru oldu\u011funu kaydeden Polat, \u201cYard\u0131mla\u015fma ve dayan\u0131\u015fma duygular\u0131m\u0131z\u0131n temel dinami\u011fi olan infak k\u00fclt\u00fcr\u00fc, zekat sayesinde ayakta durmaktad\u0131r. \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n mazlum ve ma\u011fdur co\u011frafyalar\u0131na ula\u015fabilme yollar\u0131ndan biri de zekatt\u0131r\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Belirli bir mal\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n Allah r\u0131zas\u0131 i\u00e7in dinen zekat alabilecek durumdaki muayyen ki\u015filere verilmesinin zekat olarak tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131n\u0131 dile getiren Polat, \u0130slam\u2019\u0131n temel anlay\u0131\u015flar\u0131ndan birisinin, yoksula yard\u0131m\u0131 ki\u015finin iste\u011fine b\u0131rakmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, zengin olan herkesin zekat vermesini zorunlu k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu vurgulad\u0131.<\/p>\n
Topluma denge, huzur, dayan\u0131\u015fma g\u00fcven ve mutluluk getirebilmesi i\u00e7in de M\u00fcsl\u00fcmanlara d\u00fc\u015fen g\u00f6revin zekat\u0131 \u00f6demek ve ona i\u015flerlik kazand\u0131rmak oldu\u011funu ifade eden Polat, zekat\u0131n verilece\u011fi kimselerin Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de; fakirler, miskinler, zekat toplamakla g\u00f6revlendirilen memurlar, m\u00fcellefe-i kulub ad\u0131 verilen kalpleri \u0130slam\u2019a \u0131s\u0131nd\u0131r\u0131lmak istenen kimseler, esaretten kurtulacaklar, bor\u00e7lular, Allah yolunda cihad edenler ve yolda kalm\u0131\u015f ki\u015filer olarak belirtildi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Ald\u0131klar\u0131 zekat ve fitreleri bir fonda toplay\u0131p bunu yaln\u0131zca Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de belirtilen yerlere sarf ettikleri bilinen ve kendilerine her bak\u0131mdan g\u00fcvenilen kimseler eliyle y\u00f6netilen dernek, kurum ve yard\u0131mla\u015fma fonlar\u0131na zekat ve fitre verilmesinde dinen bir sak\u0131nca olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Polat, T\u00fcrkiye Diyanet Vakf\u0131n\u0131n bir zekat fonu hesab\u0131 olup, bu fonda toplanan paralar\u0131n zekat\u0131n harcanaca\u011f\u0131 yerlere harcand\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n
G\u00f6n\u00fcllerimiz yak\u0131n olmas\u0131na ra\u011fmen mesafelerin uzak olmas\u0131 sebebiyle zekatlar\u0131n bireysel olarak farkl\u0131 co\u011frafyalardaki ihtiya\u00e7 sahiplerine ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Polat, burada devreye 44 y\u0131ld\u0131r hay\u0131rsever T\u00fcrk milletinin emanetlerini d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir taraf\u0131nda mazlum ve ma\u011fdurlara ula\u015ft\u0131ran T\u00fcrkiye Diyanet Vakf\u0131 gibi sivil toplum kurulu\u015flar\u0131n\u0131n girdi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Ahilik Te\u015fkilat\u0131nda Zekat<\/strong><\/p>\n \u00a0<\/strong>Ahlak ile sanat\u0131n, \u00fcretimin ve ticaretin bir araya geldi\u011fi bir sistem olarak tarif edilebilecek olan Ahilik sisteminin, 13. Y\u00fcz y\u0131ldan itibaren Sel\u00e7uklu Devleti\u2019nin y\u0131k\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n ard\u0131ndan k\u00fclt\u00fcrel de\u011ferleriyle Anadolu topraklar\u0131nda k\u00f6k salmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatan Polat, zenginle fakir, \u00fcretici ile t\u00fcketici, emek ile sermaye ve vatanda\u015f ile devlet aras\u0131nda sa\u011flam ve g\u00fcvenilir ili\u015fkiler kurmay\u0131 ama\u00e7layan Ahilik Te\u015fkilat\u0131n\u0131n, b\u00fct\u00fcn faaliyetlerini g\u00fczel ahlak ve sosyal adalet sistemi \u00fczerinde kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n Ahilikteki en \u00f6nemli sosyal yard\u0131mla\u015fma ve dayan\u0131\u015fma m\u00fcessesinin \u201corta sand\u0131\u011f\u0131\u201d ad\u0131 da verilen yard\u0131mla\u015fma sand\u0131klar\u0131 oldu\u011funu belirten Polat, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n \u201cAnadolu\u2019da ve Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin T\u00fcrklerle meskun olan yerlerinde her Ahi birli\u011finin bir orta sand\u0131\u011f\u0131 vard\u0131. Buna, \u201cEsnaf Vakf\u0131\u201d, \u201cEsnaf Sand\u0131\u011f\u0131\u201d ve daha \u00f6nceleri \u201cEsnaf Kesesi\u201d ad\u0131 verilirdi. Sand\u0131k, m\u00fctevelli veya sand\u0131k vakf\u0131 y\u00f6neticisinin y\u00f6netiminde faaliyetini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrd\u00fc. Sand\u0131\u011f\u0131n ba\u015fl\u0131ca gelir kaynaklar\u0131n\u0131, esnaf\u0131n teberrular\u0131, haftal\u0131k veya ayl\u0131k olarak esnaftan g\u00fcc\u00fcne g\u00f6re toplanan paralar, nemadan ve toplanan paran\u0131n i\u015fletilmesinden elde edilen gelirler olu\u015ftururdu. Bu orta sand\u0131klar\u0131n\u0131n gelirleri ise ticaret veya i\u015flerini geni\u015fletmek isteyen, hali vakti yerinde olmayan, vefat eden, felakete u\u011frayan, fakir olup hasta olan esnaflara, evlenecek olan fakir ve kimsesiz gen\u00e7lere, Ramazan aylar\u0131nda fakir ve yoksullara ve buna benzer \u00e7e\u015fitli durumlar i\u00e7in harcan\u0131rd\u0131. Ayr\u0131ca bu gelirler, tekke, zaviye, han ve hamam gibi \u00e7e\u015fitli kurumlar\u0131n onar\u0131mlar\u0131 i\u00e7in harcand\u0131\u011f\u0131 gibi alimlere ve di\u011fer din adamlar\u0131na yard\u0131m \u015feklinde de olurdu.\u201d<\/p>\n Osmanl\u0131 d\u00f6neminde ahilik te\u015fkilat\u0131 ve toplumsal, ekonomik d\u00fczeni sa\u011flayan di\u011fer te\u015fkilatlar\u0131n aktif bir \u015fekilde hayat\u0131n i\u00e7erisinde yer almas\u0131ndan dolay zekat kavram\u0131n\u0131n uzun y\u0131llar boyunca \u00e7ok g\u00fczel i\u015fledi\u011fini anlatan Polat, ancak g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ahilik kavram\u0131n\u0131n i\u015flevselli\u011fini yitirmi\u015f olmas\u0131 nedeniyle zekat ihtiyac\u0131n\u0131n da tam olarak kar\u015f\u0131lanamaz hale geldi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n Zekat\u0131n d\u00fcnyada baz\u0131 \u00fclkelerde STK\u2019lar \u00fczerinden, baz\u0131 \u00fclkelerde de devlet arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla toplanabildi\u011fini dile getiren Polat, T\u00fcrkiye\u2019de zekat toplanmas\u0131 ile ilgili do\u011frudan \u00e7al\u0131\u015fan devlet kurumlar\u0131 olmamakla birlikte pek \u00e7ok STK\u2019n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 faaliyetleri zekat gelirleri ile s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi.<\/p>\n T\u00fcrkiye\u2019nin zekat potansiyeli 55 milyar dolar<\/strong><\/p>\n T\u00fcrkiye Kat\u0131l\u0131m Bankalar\u0131 Birli\u011finin (TKBB) rakamlar\u0131na g\u00f6re T\u00fcrkiye’nin zekat kapasitesinin 55 milyar dolar, \u0130slam \u00dclkeleri \u0130statistik Ekonomik Sosyal ve E\u011fitim Merkezinin (SESRIC) verilerine g\u00f6re ise \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n zekat potansiyelinin 10 trilyon dolar oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izen Polat, \u201c\u00dclkemizdeki ve d\u00fcnyadaki bu zekat potansiyeli bir gelir kayna\u011f\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f ve ne yaz\u0131k ki bir\u00e7ok ki\u015fi ve kurum taraf\u0131ndan istismar edilmi\u015ftir. Y\u0131llard\u0131r belli yap\u0131lar taraf\u0131ndan himmet ad\u0131 alt\u0131nda toplanan zekatlar vatan\u0131m\u0131za ihanet, milletimize kur\u015fun ve bomba olarak d\u00f6nd\u00fc ve y\u00fczlerce \u015fehit verdik. Zekat\u0131n do\u011fru kurulu\u015flar taraf\u0131ndan toplanarak ger\u00e7ek amac\u0131na ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in gayret g\u00f6stermek hepimizin sorumlulu\u011fudur.\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n \u00c7o\u011fu i\u015fadam\u0131 ve b\u00fcy\u00fck ticari yap\u0131lar\u0131n, zekat hesaplama noktas\u0131nda zorland\u0131klar\u0131 i\u00e7in Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 Din \u0130\u015fleri Y\u00fcksek Kurulu ile g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcp zaman zaman kurul \u00fcyeleri ile toplant\u0131 yaparak ge\u00e7mi\u015fte vermi\u015f olduklar\u0131 zekatlar\u0131n sa\u011flamas\u0131n\u0131 yapma ihtiyac\u0131 hissettiklerine dikkati \u00e7eken Polat, \u201cGerek ki\u015fisel anlamda gerekse ticari i\u015fletmeler anlam\u0131nda zekat\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde hesaplanmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lardan yola \u00e7\u0131karak Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z ile birlikte y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz Karde\u015fli\u011fimiz Zekatla Bereketlensin projesi kapsam\u0131nda zekat hesaplama mod\u00fcl\u00fc olu\u015fturduk\u201d dedi.<\/p>\n Polat, son olarak T\u00fcrkiye Diyanet Vakf\u0131 taraf\u0131ndan toplanan zekatlar\u0131n hangi alanlarda kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dair bilgi verdi.<\/p>\n Panele, \u0130stanbul \u0130l M\u00fcft\u00fcs\u00fc Prof. Dr. Mehmet Emin Ma\u015fal\u0131, \u0130stanbul Ba\u015fsavc\u0131 Vekili \u00d6mer Faruk Y\u0131ld\u0131r\u0131m, Ey\u00fcp Belediye Ba\u015fkan\u0131 Deniz K\u00f6ken, Ey\u00fcpsultan M\u00fcft\u00fcs\u00fc Mustafa Mesten, \u0130HS\u0130AD Genel Ba\u015fkan\u0131 Nurullah \u015eahin, T\u00dcRKS\u0130M Ba\u015fkan\u0131 Muhammed Mai, Merkez Valileri H\u00fcseyin Avni Co\u015f, S\u00fcleyman Kahraman, Fatih Sultan Mehmet Vak\u0131f \u00dcniversitesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Dr. \u0130smail \u00d6z, \u00a0i\u015fadamlar\u0131, din g\u00f6revlileri ve T\u00fcrkiye Diyanet Vakf\u0131 g\u00f6n\u00fcll\u00fcleri kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\t\t